Nakon formiranja vlasti, donošenje novog Ustava – brana blokadama u funkcionisanju institucija Srpske
Republika Srpska bi do kraja novembra trebalo da konstituiše Narodnu skupštinu i Vladu. Formiranje nove vlasti preduslov je i za usvajanje novog Ustava. Milorad Dodik, predsjednik SNSD-a, istakao je da bi se to moglo desiti 9. januara, na Dan Republike. Predsjednik Narodne skupštine Nenad Stevandić kaže da Srpska po Ustavu ima pravo na donošenje novog najvažnijeg pravnog akta i naglašava da niko u tome ne može da je spriječi. Usvajanjem novog Ustava stvorile bi se dodatne mogućnosti za očuvanje institucionalnosti Republike Srpske. Najavljeno je i redefinisanje načina rada i nadležnosti Vijeća naroda.
Republika Srpska uskoro bi trebalo da dobije novu zakonodavnu i izvršnu vlast. Rok za potvrdu izbornih rezultata je 3. novembar, a Narodna skupština i Vlada Srpske trebalo bi da budu konstituisani do kraja novembra.
Sa formiranjem nove vlasti, Republika Srpska bi trebalo da usvoji i novi Ustav. Lider najsnažnije parlamentarne stranke Milorad Dodik istakao je da bi se to moglo desiti na Dan Republike, 9. januara. Novim Ustavom glavni grad Republike Srpske bila bi Banjaluka, a prestonica – Istočno Sarajevo, sa sjedištem u Palama. Takođe, ono što je veoma značajno, jeste veća zaštita institucionalnosti Srpske.
– Novi Ustav treba da bude savremen, da uvažava konstitutivnost naroda, ali i da sprečava zloupotrebu funkcionisanja same Republike. Nama je bio problem Vijeće naroda gdje je muslimanska delegacija uvijek podizala veto na sve važne stvari – rekao je lider SNSD-a Milorad Dodik.
Između ostalog, takvim zloupotrebama onemogućavano je i usvajanje novog Ustava svih ovih godina. Samo u prethodnom mandatu, opstruisano je usvajanje Zakona o zaštiti ustavnog uređenja Republike Srpske, Izborni zakon, Zakon o nepokretnoj imovini, Deklaracije o zaštiti vitalnih nacionalnih interesa srpskog naroda u BiH i mnogi drugi.
– Vidjelo se da je Ustavni sud Republike Srpske samo u jednom slučaju, u izboru neke komisije za sukob interesa odlučivao da mi nismo proveli proceduru prema predviđenom zakonodavstvu i zbog toga smo to ponovili. Sve drugo se pokazala da su bile zloupotrebe. Sve blokade su nastale kao posljedice ugrožavanja prava Republike Srpske – istakao je predsjednik NSRS Nenad Stevandić.
Stevandić naglašava da Republika Srpska ima ustavno pravo da donese novi najvažniji opšti pravni akt.
Profesor ustavnog prava Radomir Lukić, ipak, upozorava da ne treba zanemariti dosadašnju praksu djelovanja Ustavnog suda BiH.
– Republika Srpska ima svoju ustavotvornu nadležnost i može da je konzumira u skladu sa Ustavom BiH. Prepreka je tu jedino Ustavni sud (BiH) koji može da cijeni sve i svašta kad god mu padne na pamet i da to obrazlaže takođe kako god mu padne na pamet – ističe Lukić.
I sam izborni rezultat olakšaće nastojanja Republike Srpske da očuva svoju institucionalnost. Prema dosadašnjim rezultatima glasanja i sam odnos u Klubu Bošnjaka u Vijeću naroda biće drugačiji.
– Vrlo je izvijesno da će u Vijeću naroda u Klubu Bošnjaka biti odnos 4:4. Četiri delegata iz reda političkih subjekata okupljenih u ovoj koaliciji i četiri koji će doći iz SNSD-a. Bilo je pet, što je dovoljno da se pokrene procedura zaštite vitalnog nacionalnog interesa – kaže Ramiz Salkić, narodni poslanik iz SDA.
Usvajanje novog Ustava podržala je i Asocijacija “Stvaraoci Republike Srpske”. Ističu da je inicijativa predsjednika Dodika o proglašenju novog Ustava logičan nastavak državotvorne politike kojom se čuva Republika Srpska.
Izvor: RTRS/I.Ć./Foto: RTRS